"Urime Viti i Ri! (Historia dhe a lejohet festimi?!)"

 

Përgjigje

Kalendari Parahistorik

Viti i Ri është një nga festat më të vjetra në botë, që daton që nga epoka parahistorike. Vetë historia e Vitit të Ri përbën një fushë të gjerë studimi. Historia e Vitit të Ri ka kaluar nëpër një sërë ndryshimesh gjatë shekujve për të arritur formën e tij globale. Dëshira për ta festuar Vitin e Ri si një festë të gjallë lindi që në agimin e qytetërimit.

Aktualisht, Viti i Ri festohet më 1 janar dhe ka qenë një pjesë thelbësore e praktikave kulturore dhe tradicionale të komuniteteve të ndryshme që banojnë në botë. Pranimi i gjerë i 1 janarit si Viti i Ri është i kufizuar vetëm brenda katërqind viteve të fundit. Prandaj, kjo është arsyeja kryesore pse traditat e Vitit të Ri ndryshojnë nga një vend në tjetrin.

Rasti më i hershëm i Vitit të Ri gjendet në kulturën mesopotamiane. Rreth vitit 2000 p.e.s., banorët e Babilonisë i vëzhgonin festimet e Vitit të Ri në ditën e ekuinoksit pranveror, pra gjatë mesit të marsit. Ishin romakët ata që e njohën 1 marsin e vitit 153 p.e.s. si Ditën e Vitit të Ri në kalendarin e tyre. Para kësaj, 25 marsi, data e ekuinoksit pranveror, festohej si Dita e Vitit të Ri. Kjo konsiderohej si fillimi i Vitit të Ri nga shumica e vendeve evropiane të krishtera gjatë periudhës së hershme mesjetare.

Në atë kohë kishte vetëm dhjetë muaj kalendarikë, duke filluar nga marsi. Rëndësia e këtij fakti mund të shihet ende në emrat e disa muajve, të cilët u përcaktuan sipas renditjes së tyre përkatëse në kalendar. Ashtu si në kalendarin e sotëm, muajt nga shtatori deri në dhjetor janë të renditur si muaji i nëntë, i dhjetë, i njëmbëdhjetë dhe i dymbëdhjetë; më parë ata ishin të pozicionuar si muaji i shtatë, i tetë, i nëntë dhe i dhjetë. Në latinisht, “Septem” do të thotë shtatë, “Octo” do të thotë tetë, “Novem” do të thotë nëntë dhe “Decem” do të thotë dhjetë.

Viti i Ri

Termi izraelit për festimet e natës së Vitit të Ri, “Sylvester”, ishte emri i “Shenjtorit” dhe Papës romak që sundoi gjatë Këshillit të Nikesë (325 e.s.). Një vit përpara se të mblidhej Këshilli i Nikesë, Sylvesteri e bindi Konstantinin të ndalonte hebrenjtë të jetonin në Jerusalem. Në Këshillin e Nikesë, Sylvesteri organizoi miratimin e një sërë ligjesh ashpërsisht antisemite. Të gjithë “Shenjtorëve” katolikë u caktohet një ditë në të cilën të krishterët festojnë dhe i bëjnë nderime kujtimit të atij shenjti. 31 dhjetori është Dita e Shën Sylvesterit – prandaj festimet në natën e 31 dhjetorit i kushtohen kujtimit të Sylvesterit.

Ishte në kalendarin Gregorian, të vendosur nga Papa Gregori XII, që Viti i Ri u përcaktua përfundimisht më 1 janar. Ai u pranua menjëherë nga katolikët dhe më pas nga protestantët, dhe së shpejti u bë një festë e njohur nga e gjithë bota, gradualisht dhe në mënyrë të qëndrueshme.

Këshillë:

Nga historia e Vitit të Ri është e qartë se ai lidhet me besimet e paganëve dhe perëndive të tyre, si dhe me motivime të krishtera. Një mysliman është i ndjeshëm ndaj imanit të tij. Ai shmang çdo gjë që bie ndesh me imanin e tij. Festimi i Vitit të Ri sipas kalendarit Gregorian i ka rrënjët në shirk dhe në krishterim. Prandaj, nuk është e lejuar për një mysliman të festojë Vitin e Ri ose t’u urojë të tjerëve “Gëzuar Vitin e Ri”. Për më tepër, është bërë zakon që njerëzit ta festojnë fundin e vitit dhe të presin Vitin e Ri me muzikë, vallëzim, pije etj. Nuk i takon një myslimani të gjendet në një ambient të tillë, veçanërisht kur festimi i Vitit të Ri i ka rrënjët në kufr dhe shirk. Për ne si myslimanë, ne jemi në muajin Safar, muaji i dytë i kalendarit hënor 1433H. Data 31 dhjetor ose 1 janar është thjesht një ditë tjetër e jetës sonë. Ne duhet të ruajmë dhe mbrojmë veten nga ndikimet e kufrit, shirkit dhe mëkateve.

Dhe Allahu i Lartësuar e di më së miri

Mawlana Abdul Hannan Nizami,
Student, Darul Iftaa
SHBA

Kontrolluar dhe miratuar nga,
Mufti Ebrahim Desai.
www.daruliftaa.net

Përktheu: Zëri Kur'anor

Burimi: https://islamqa.org/hanafi/askimam/5977/happy-new-year/


[1] http://www.infoplease.com/spot/newyearhistory.html

http://www.theholidayspot.com/newyear/history.htm

http://www.123newyear.com/history/

http://www.goalsguy.com/events/n_facts.html

قَالَ - رَحِمَهُ اللَّهُ - (وَالْإِعْطَاءُ بِاسْمِ النَّيْرُوزِ وَالْمِهْرَجَانِ لَا يَجُوزُ) أَيْ الْهَدَايَا بِاسْمِ هَذَيْنِ الْيَوْمَيْنِ حَرَامٌ بَلْ كُفْرٌ، وَقَالَ أَبُو حَفْصٍ الْكَبِيرُ - رَحِمَهُ اللَّهُ - لَوْ أَنَّ رَجُلًا عَبَدَ اللَّهَ خَمْسِينَ سَنَةً ثُمَّ جَاءَ يَوْمُ النَّيْرُوزِ، وَأَهْدَى لِبَعْضِ الْمُشْرِكِينَ بَيْضَةً يُرِيدُ بِهِ تَعْظِيمَ ذَلِكَ الْيَوْمِ فَقَدْ كَفَرَ، وَحَبِطَ عَمَلُهُ، وَقَالَ صَاحِبُ الْجَامِعِ الْأَصْغَرِ إذَا أَهْدَى يَوْمَ النَّيْرُوزِ إلَى مُسْلِمٍ آخَرَ، وَلَمْ يُرِدْ بِهِ التَّعْظِيمَ لِذَلِكَ الْيَوْمِ، وَلَكِنْ مَا اعْتَادَهُ بَعْضُ النَّاسِ لَا يَكْفُرُ، وَلَكِنْ يَنْبَغِي لَهُ أَنْ لَا يَفْعَلَ ذَلِكَ فِي ذَلِكَ الْيَوْمِ خَاصَّةً، وَيَفْعَلُهُ قَبْلَهُ أَوْ بَعْدَهُ كَيْ لَا يَكُونَ تَشَبُّهًا بِأُولَئِكَ الْقَوْمِ، وَقَدْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ - صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ - «مَنْ تَشَبَّهَ بِقَوْمٍ فَهُوَ مِنْهُمْ» ، وَقَالَ فِي الْجَامِعِ الْأَصْغَرِ رَجُلٌ اشْتَرَى يَوْمَ النَّيْرُوزِ شَيْئًا لَمْ يَكُنْ يَشْتَرِيهِ قَبْلَ ذَلِكَ إنْ أَرَادَ بِهِ تَعْظِيمَ ذَلِكَ الْيَوْمِ كَمَا يُعَظِّمُهُ الْمُشْرِكُونَ كَفَرَ، وَإِنْ أَرَادَ الْأَكْلَ وَالشُّرْبَ وَالتَّنَعُّمَ لَا يَكْفُرُ. (تبيين الحقائق ج 6 ص 228)